Seçim atmosferinin gündemi kuşatması ile beraber seçime katılan parti ve tarafların propaganda özgürlüklerinin keyfi şekilde kısıtlanabildiğini gösteren bilgiler artmaktadır. Son olarak 26 Mayıs gecesi Ankara’da bayraklama çalışması yapan bir grup Saadet Partili üyenin MHP’li olduğu belirtilen kişilerce saldırıya uğradığı ve en az 7 Saadet Partili üyenin yaralandığı bilgisi edinilmiştir. Açık kaynaklardan izlenildiği ve görüntülerde görüldüğü kadarıyla Emniyet güçlerinin hem olay yerine geç intikal ettiği hem de etkin müdahale etmediği ve saldırıyı durdurmadığı, ayrıca yaralıların hastaneye ulaşmasında dahi geciktirici rol oynadığı anlaşılmaktadır.

Seçim güvenliği sadece seçim günüyle kısıtlı olmayıp seçime giden süreçte propaganda hakkının bütün taraflarca özgürce kullanılmasıyla da ilişkilidir. Bütün tarafların serbest propaganda hakkını kullanması için gerekli ortamı sağlamak ise Hükümetin temel sorumluluğudur.

Buna karşın Emniyet güçleri aracılığıyla çeşitli parti çalışmalarına müdahale edilmesi ve kısıtlanması, ulusal medya kanallarında çeşitli siyasi parti temsilcilerine söz hakkı verilmemesi ve Hükümete yakın bazı medya  kanallarında muhaliflerin  mesnedsizce karalanmasına yönelik haber dilinin baskın olduğu görülmektedir. Bu durum seçim atmosferinde kontrol edilmesi zor gerilimlere neden olabilmekte ve son olayda görüldüğü gibi insanların hayatına kasteden sonuçlara yol açabilmektedir.

Tekrar hatırlatmak gerekir ki, siyasi parti faaliyetlerine her  türlü saldırı girişimlerinin engellenmesi Hükümetin ve Emniyet güçlerinin sorumluluğundadır. Ulusal yayın yapan Hükümete yakın medya kuruluşlarının ise tek taraflı ve şeytanlaştırıcı bir dil kullanmaktan derhal vazgeçmesi seçim güvenliği ile doğrudan ilgili bir unsurdur.

Öncelikle belirtilmelidir ki, barışçıl gösteriler temel bir insan hakkıdır. Toplumsal muhalefet her yerde şiddet kullanmadan ve başkalarına zarar vermeden, barışçıl yöntemlerle protesto hakkını kullanabilmeli yönetimler bu hakkın kullanımı karşısındaki engelleri kaldırmalıdır. Yetkililerin yapması gereken, bu itirazları nazara alarak toplumsal itirazları dile getirenlerle müzakere etmek, hataları belirlemek ve düzeltmektir. “Dış güçler” ve benzeri ithamlar ileri sürerek toplumsal muhalefeti kriminalize etmek, müzakere zemininin dışına atmak sorunları daha da derinleştirmekten başka bir sonuç vermeyecektir.

HAK İnisiyatifi olarak; İran Yönetimini, barışçıl gösteri hakkına saygılı olmaya ve yaşam hakkı ihlallerine neden olacak eylemlerden kaçınmaya, toplumsal özgürlük talebini dikkate almaya ve bu yönde adımlar atmaya, bu bağlamda tarafları da itidalli olmaya; düşman kabul ettikleri bir ülkenin iç ihtilaflarını fırsata dönüştürerek şiddete teşvik ve yatırım yapan İsrail ve ABD’yi uluslararası hukukun sınırlarına çekilmeye davet ediyoruz.

11 Temmuz, 14 Ağustos ve 8 Eylül 2017 tarihlerinde kamuoyuna duyurduğumuz bilgi notlarında[1] da ayrıntılı olarak açıkladığımız gibi, İnsan Hakları Ortak Platformu’nu oluşturan sivil toplum kuruluşlarının kararıyla ve bilgisi dahilinde 2-7 Temmuz 2017 tarihleri arasında İstanbul’da Büyükada’da bir eğitim çalıştayı düzenlenmiştir. Bu çalıştayın dördüncü gününde (5 Temmuz 2017) Adalar Başsavcılığı’nın talimatıyla çalıştay, polis tarafından basılmış ve 10 hak savunucusu gözaltına alınmıştır. Hak savunucularından 8’i tutuklanmış, iki hak savunucusu da adli kontrol ile serbest bırakılmıştır. Yaklaşık üç ay sonra, 4 Ekim 2016 tarihinde İstanbul Cumhuriyet Savcılığı tarafından yasadışı örgüte üyelik ve yasadışı örgütlere yardım suçlaması içeren bir iddianame hazırlanmıştır. Bu iddianame, İstanbul 35 Nolu Ağır Ceza Mahkemesi tarafından 16 Ekim 2017 tarihinde kabul edilmiş ve 25 Ekim 2017 tarihi için ilk duruşma günü verilmiştir. Savcılık tarafından hazırlanan iddianamede şüpheliler arasına 6 Haziran 2017 tarihinde gözaltına alınan ve halen tutuklu bulunan Uluslararası Af Örgütü Türkiye Şubesi Yönetim Kurulu Başkanı Avukat Taner Kılıç da eklenmiştir.

Hazırlanan iddianame, hukuksal temellendirmeden yoksun bir iddianamedir. 

Bu dava aynı zamanda, dünyanın her yerinde yapılan ve olağanlaşan dijital güvenlik ve travma ile baş etmek ile ilgili, saklısı ve gizlisi olmadan açık ve şeffaf bir biçimdedüzenlenen ve temel olarak hak savunucularının esenliğini ve bilgisini artırmayı hedefleyen bir eğitim toplantısının ve katılımcılarının zorla kriminalize edilmesine yönelik bir amaç taşımaktadır.

Haklarında dava açılan hak savunucuları, Türkiye’de ve dünyada tanınan hak örgütlerinin yöneticileri ve üyeleridir. Onların yasadışı silahlı örgütlerin üyesi, destekçisi olarak nitelenmesini kabul etmiyoruz. Bu iddiaların hiçbir inandırıcılığının bulunmadığına inanıyoruz. Hak savunucularının bütün yaşamları ve şimdiye kadarki çalışma ve eylemleri olgusal olarak bu tür ithamların saçmalığını ortaya koymaktadır.

Bir kez daha vurgulamak isteriz ki;

Haklarımızı savunma hakkı, temel bir haktır. Hak örgütlerinin ve savunucularının çalışmalarını kolaylaştırmak hükümetler açısından bir görevdir. Türkiye, taraf olduğu ve Anayasanın 90. Maddesi ile iç hukukun parçası haline getirdiği uluslararası ve bölgesel insan hakları sözleşmeleri ve belgeleriyle korunan norm ve standartlar çerçevesinde hak savunucularının korunması konusunda da yükümlülük sahibidir.

Haklarımızı savundukları için insanların suçlanması, gözaltına alınması ve tutuklanması bir insan hakkı ihlalidir. O nedenle, hak savunucularının serbest bırakılmasını ve haklarındaki soruşturma ve davaların ortadan kaldırılmasını talep ediyoruz.

Duruşma, 25 Ekim 2017 Çarşamba günü saat 10.00’da İstanbul Çağlayan Adliyesi‘nin 14 Nolu Ağır Ceza Mahkemesi salonunda yapılacaktır.

Kamuoyunun bilgisine sunarız,

İnsan Hakları Derneği, Türkiye İnsan Hakları Vakfı, Uluslararası Af Örgütü Türkiye Şubesi, Hak İnisiyatifi, Kadın Koalisyonu, İnsan Hakları Gündemi Derneği,
Eşit Hakları İzleme Derneği, Yurttaşlık Derneği

[1] Bkz. www.ihop.org.tr (http://www.ihop.org.tr/2017/07/11/gozaltindaki-insan-haklari-savunuculari-ve-katildiklari-faaliyete-dair-bilgi-notu/
http://www.ihop.org.tr/2017/08/14/insan-haklari-savunucularina-yonelik-keyfi-tutuklamaya-son-verin/)
http://www.ihop.org.tr/2017/10/16/tutuklu-insan-haklari-savunuculari/